Nhiệt liệt chào mừng kỷ niệm 60 năm ngày giải phóng Thủ đô 10/10/1954- 10/10/2014

Uy tín người Lãnh đạo - Quản lý

      Võ Thị Thùy Trang               

GĐ Vietinbank Leasing CN TPHCM

Hoạt động xã hội của con người ở mọi nơi, mọi lúc, mọi cấp độ đều có liên quan đến hoạt động lãnh đạo - quản lý. Nơi nào con người có hoạt động chung thì nơi đó có cần có lãnh đạo - quản lý.
Lãnh đạo và quản lý đều là thuật ngữ bao hàm ý tác động và điểu khiển nhưng khác nhau về mức độ và phương thức tiến hành. Người lãnh đạo là người tạo ra một viễn cảnh để có thể tập họp mọi người vào tổ chức và hướng về cùng mục tiêu. Còn người quản lý là người tập hợp, sử dụng nhân tài, vật lực để biến viễn cảnh thành hiện thực. Nhà quản lý được xem như người cai quản, kiểm soát người khác bằng mệnh lệnh là chính còn nhà lãnh đạo là người được người khác đi theo một cách tự nguyện; là người động viên, truyền nhiệt huyết để cấp dưới hướng đến mục tiêu do mình đặt ra. Do đó đòi hỏi việc lãnh đạo và quản lý phải hòa nhập và thống nhất hữu cơ với nhau. Người đứng đầu đơn vị nên rèn luyện để trở thành một nhà quản lý tốt đồng thời là một nhà lãnh đạo tốt.
Trong phạm vi bài viết này tôi xin được nêu một số kiến thức và kinh nghiệm mà bản thân đã tiếp thu, đúc kết được trong quá trình nghiên cứu, học tập từ sách vở, từ những nhà lãnh đạo quản lý mà tôi đã từng được làm việc dưới quyền. Đây chưa phải là những điều mà tôi đã đạt được mà chính là những điều bản thân tôi tâm đắc và luôn cố gắng vận dụng trong quá trình rèn luyện, hình thành phong cách và uy tín lãnh đạo của mình.
1. Hoạt động lãnh đạo-quản lý vừa có tính khoa học, vừa có tính nghệ thuật.
- Tính khoa học thể hiện ở quan điểm và tư duy hệ thống, tôn trọng quy luật khách quan, lý luận gắn với thực tế.
Hoạt động sản xuất kinh doanh trong cơ chế thị trường đặt ra nhiều yêu cầu khắt khe đối nhà lãnh đạo quản lý. Công việc kinh doanh đòi hỏi nhà lãnh đạo quản lý phải nhạy cảm, phản ứng nhanh. Do vậy, tôn trọng tính khoa học trong quản lý nhưng không được để mắc bệnh duy lý. Lúc nào cũng phải nghiên cứu thật lâu, suy đoán thật kỹ rổi mới quyết định thì cơ hội kinh doanh đã trôi qua mất rồi. Công việc kinh doanh luôn thiên biến vạn hóa vì thế nó đòi hỏi nhà lãnh đạo quản lý phải có sự linh cảm và quyết đoán nhanh. Nhưng linh cảm không có nghĩa là tùy tiện, bất chấp quy luật, buông bỏ nguyên tắc. Linh cảm của nhà lãnh đạo quản lý là kết quả của quá trình thu thập, phân tích, xử lý thông tin và ra quyết định được diễn ra trong thời gian cực ngắn. Nhà lãnh đạo quản lý muốn có linh cảm đúng thì phải là người thực sự có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ giỏi, giàu kinh nghiệm thực tiễn và năng lực tổ chức điều hành đúng tầm. Những yếu tố này sẽ làm cho những linh cảm, những quyết định nhanh của nhà lãnh đạo quản lý phù hợp với quy luật, nguyên tắc và thực tiễn.
- Tính nghệ thuật là sử dụng phương pháp, công cụ phù hợp, nghệ thuật dùng người, nghệ thuật ứng xử trong giải quyết công việc, giải quyết được các tình hưống mà kiến thức sách vở không dạy hết, đòi hỏi người quản lý phải sáng tạo.
Nhà lãnh đạo quản lý có thể áp dụng kết hợp nhiều phương pháp để tác động đến đối tượng quản lý như: Phương pháp tổ chức-hành chính, phương pháp kinh tế và phương pháp tâm lý-giáo dục.
Phương pháp tổ chức-hành chính là phương pháp dựa vào quyền uy của tổ chức của người quản lý để bắt buộc cấp dưới chấp hành mệnh lệnh quản lý. Ưu điểm của phương pháp này là thực hiện công việc chung của tổ chức được nhanh chóng, thống nhất, triệt để; tạo môi trường làm việc nghiêm túc, kỷ cương. Hạn chế của phương pháp này là có khả năng dẫn đến quan liêu, mệnh lệnh, chuyên quyền.
Phương pháp kinh tế lấy lợi ích vật chất làm động cơ thúc đẩy con người hành động. Ưu điểm của phương pháp này là đặt mỗi người vào điều kiện tự mình quyết định làm việc như thế nào để có lợi nhất cho mình và cho tổ chức. Hạn chế của phương pháp này là có khả năng dẫn người ta tới chỗ chỉ biết nghĩ đến lợi ích vật chất, lệ thuộc vật chất mà xem nhẹ tinh thần, đạo lý.
Phương pháp tâm lý-giáo dục là sự tác động tới đối tượng quản lý thông qua các quan hệ tâm lý, tư tưởng, tình cảm. Phương pháp này được thực hiện dựa vào uy tín của nhà lãnh đạo quản lý. Trong giới hạn của phương pháp tổ chức-hành chính và kinh tế, nếu nhà lãnh đạo quản lý biết vận dụng khéo léo phương pháp tâm lý-giáo dục sẽ thúc đẩy con người làm việc đạt hiệu quả cao hơn nữa. Tuy nhiên, hạn chế của phương pháp tâm lý-giáo dục là có khả năng dẫn đến xu hướng “duy tình” trong lãnh đạo quản lý.
Như vậy, mỗi phương pháp quản lý đều có ưu, nhược điểm riêng; nó tác động đến con người theo một hướng nhất định; mức độ tác động khác nhau. Nhà lãnh đạo quản lý không nên tuyệt đối hóa một phương pháp quản lý nào, bởi vì như thế sẽ làm giảm hiệu lực tác động, không khắc phục được hạn chế vốn có của mỗi phương pháp. Con người chỉ làm việc tốt nhất trong môi trường tổ chức chặt chẽ, kỷ luật nghiêm minh; lợi ích thỏa đáng; có sự hiểu biết và niềm say mê với công việc. Đó chính là sự tác động toàn diện của các phương pháp quản lý.
Trong cơ chế thị trường ngày nay, vai trò thủ trưởng đơn vị đã và đang được đề cao và có quyền lực rất lớn. Tuy nhiên, quyền lực không chưa đủ mà đòi hỏi thủ trưởng phải có uy tín trong lãnh đạo quản lý.
2. Một số tình huống thường xảy ra trong nghệ thuật lãnh đạo và chỉ huy có ảnh hưởng đến uy tín của thủ trưởng như:
- Chủ trương bị cấp dưới phản đối: Cần phải nhận thức rằng, những người dám phản đối cấp trên là những người có bản lĩnh, chính kiến và có trình độ nhận thức. Họ tốt hơn hẳn so với những người không thẳng thắn bày tỏ quan điểm nhưng lại đi nói xấu, nói lén thủ trưởng; còn những người không bao giờ phản đối khi thủ trưởng làm sai chính là “kẻ thù” của thủ trưởng. Vì thế người lãnh đạo phải biết trân trọng, lắng nghe ý kiến cấp dưới, bình tĩnh nghiên cứu, tìm hiểu động cơ phản đối, xem xét kỹ lưỡng ý kiến phản đối để phân định đúng – sai, từ đó có hướng xử lý phù hợp.
- Mệnh lệnh không được cấp dưới thực thi: Đây là biểu hiện của sự thiếu kỷ cương, nếu để kéo dài sẽ làm suy giảm uy tín của thủ trưởng. Khi có hiện tượng này, thủ trưởng cần xem xét kỹ nguyên nhân. Nếu do nguyên nhân khách quan bất khả kháng thì trách nhiệm không thuộc về cấp dưới (nhưng phải có báo cáo lại kịp thời). Nếu do sự vô trách nhiệm của cấp dưới thì cần phải xử lý kiên quyết theo nội quy và kỷ luật lao động.
- Khi đơn vị phải đương đầu với khó khăn, thách thức: Người thủ trưởng phải luôn thể hiện vai trò “đứng mủi, chịu sào”, đặc biệt là trong những lúc phải đối mặt với vấn đề cực kỳ khó khăn, phức tạp; phải luôn bình tĩnh, lạc quan, tin tưởng, sáng suốt đưa ra biện pháp để giải quyết từng vấn đề cụ thể, phát huy sức mạnh tập thể; không được hoang mang, dao động trước nhân viên.
Tóm lại, động cơ làm việccủa con người trong một tổ chức, một đơn vị chịu ảnh hưởng lớn từ uy tín, phong cách, đạo đức, tác phong công tác và sinh họat của bản thân người lãnh đạo quản lý; đó chính là sự “tâm phục, khẩu phục” đối với người lãnh đạo quản lý. Để đạt nghệ thuật cao trong việc sử dụng tổng hợp các phương pháp quản lý đòi hỏi nhà lãnh đạo quản lý phải không ngừng học tập nâng cao trình độ và thường xuyên rèn luyện trau dồi phẩm chất đạo đức cách mạng trong sáng,/.


Võ Thị Thùy Trang

NGHIÊN CỨU TRAO ĐỔI

Tỷ giá Ngoại tệ

AUD68707006
CAD70037141
CHF82548417
CNY12751300
DKK00
EUR1011610267
GBP1261312863
HKD00
JPY70.1271.46
KRW00
NOK00
NZD00
SEK00
SGD00
THB249.33250.48
USD80298065
VND0.38100.3865
vantintructuyen3
Bieu LSHD va Phi
BannerTVPL